1964 – ΕΝΑ ΛΕΥΚΩΜΑ ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΟ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ – ΜΕΡΟΣ 9ο – Μουσική για κινηματογραφικά έργα και θεατρικές παραστάσεις

Το 9ο αυτό αφιέρωμα του blog των Λαμπράκηδων στο Λεύκωμα του 1964 περιλαμβάνει φωτογραφίες και τραγούδια από τη συνεργασία του Μίκη με σκηνοθέτες για τη δημιουργία κινηματογραφικών και θεατρικών έργων.
Κάποια από τα κινηματογραφικά έργα είναι μέχρι σήμερα γνωστά και τα βλέπουμε ακόμη με συγκίνηση, καθώς η μουσική και τα τραγούδια τους βρίσκονται ακόμη στα χείλη μας. Αλλά και η θεματική των έργων αυτών έχει έναν κοινωνικό προβληματισμό, που δεν έχει πάψει να είναι επίκαιρος. Για παράδειγμα, στο φιλμ «Συνοικία το Όνειρο» ο σκηνοθέτης μάς μεταφέρει σε μια φτωχογειτονιά της Αθήνας, τον Ασύρματο, που είναι το κέντρο του κόσμου για τους ανθρώπους που ζουν εκεί, και προσπαθούν με κάθε τρόπο να ξεφύγουν απ’ τη φτώχεια και την ανέχεια. Πρόκειται για μια ταινία γυρισμένη πάνω στα νεορεαλιστικά πρότυπα. Ένας άρτι αποφυλακισμένος νέος, ο Ρίκος, προσπαθεί να βγάλει χρήματα, την ίδια στιγμή που η αγαπημένη του βλέπει άλλους άνδρες, και ο αδερφός της προσπαθεί να συνεισφέρει στα οικονομικά της οικογένειας. Ο Ρίκος θα σκαρφιστεί μια δουλειά αλλά θα ξοδέψει τα συγκεντρωμένα χρήματα. Ένας από τους «συνεταίρους» του θα αυτοκτονήσει. Ο Ρίκος, η αγαπημένη του και ο αδερφός της, ηττημένοι και απογοητευμένοι εξαιτίας των προσδοκιών που δεν ευοδώθηκαν ποτέ, θα αναγκαστούν να συμβιβαστούν με την ωμή πραγματικότητα.
Μια άλλη ταινία, που επίσης πολύ αγαπήσαμε, είναι η «Προδομένη Αγάπη». Στο ίδιο μοτίβο του κοινωνικού προβληματισμού, των ειλικρινών ανθρώπινων σχέσεων και των αγνών συναισθημάτων κινείται κι εδώ το σενάριο. Η Άννα, η οποία μένει με τη θεία της, φοβάται ότι ο Στράτος, ο άντρας που αγαπά, την απατά με μια άλλη γυναίκα. Αποφασίζει να φύγει για την Αμερική, όπου θα περάσει ένα χρόνο κοντά σε μια άλλη θεία της. Όταν θα επιστρέψει στην Αθήνα, η θεία της θα προσπαθήσει να την παντρέψει με ένα πλούσιο νέο, αλλά εκείνη είναι ακόμα ερωτευμένη με τον Στράτο. Όταν διαπιστώσει ότι και εκείνος την αγαπά πάντα, θα δεχτεί να τον ακολουθήσει και να ζήσει ευτυχισμένη μαζί του.
Οι ηθοποιοί που συνεργάζονταν γι’ αυτές τις παραγωγές ήταν το καλύτερο δυναμικό της Ελλάδας, τότε.
Ο Μίκης, όμως, έγραψε τη μουσική και για έργα λιγότερο γνωστά στο ευρύ κοινό. Αρχαίες τραγωδίες, όπως η Ηλέκτρα και η Αντιγόνη, αλλά και μπαλέτα ευρωπαϊκού βεληνεκούς, αγαπήθηκαν κάτω από τους ήχους της μουσικής του Μίκη Θεοδωράκη.
Και μην ξεχνάμε την αξεπέραστη Μελίνα στη “Φαίδρα”, όπου ο Ντασέν αναπαράγει τον αρχαίο μύθο για τον ανίερο και παράνομο έρωτα της Φαίδρας για τον νεότερό της Ιππόλυτο, έναν έρωτα καταδικασμένο κοινωνικά. Η μαργαρίτα Λυμπεράκη μετέφερε το μύθο στα κοινωνικά δεδομένα της δεκαετίας του 1960, σε μουσική Μίκη Θεοδωράκη, ενώ τους στίχους των τραγουδιών υπογράφει ο Νίκος Γκάτσος.

Παληοτάκης

ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ – ΠΡΟΔΟΜΕΝΗ ΑΓΑΠΗ – ΗΛΕΚΤΡΑ – ΦΑΙΔΡΑ – ΑΝΤΙΓΟΝΗ – ΕΡΑΣΤΑΙ ΤΗΣ ΤΕΡΟΥΕΛ

Οι υποκρούσεις του Μίκη Θεοδωράκη συνέβαλαν στην επιτυχία πολλών Ελληνικών και ξένων κινηματογραφικών έργων και θεατρικών παραστάσεων. Είναι ο μόνιμος σχεδόν συνεργάτης των Μ. Πάουελ, Α. Λίτβακ, Μ. Κακογιάννη και άλλων σκηνοθετών παγκοσμίου ακτινοβολίας. Παραθέτουμε μερικές από τις πιο γνωστές του κινηματογραφικές δημιουργίες:

«Απαγωγή του Στρατηγού Κράιμπερ», «Νύχτα Γάμου», «Σκιές στο σκοτάδι», «Μανώλης», «Μιχάλης» (Λονδίνο). «Οι Ερασταί της Τερουέλ». «Φαίδρα», «Το Μαχαίρι στην πληγή», (Παρίσι). «Το Ξυπόλητο Τάγμα», «Συνοικία το Όνειρο», «Ηλέκτρα» (Αθήνα).

ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ «ΠΡΟΔΟΜΕΝΗ ΑΓΑΠΗ»
ΕΡΡΙΚΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΝΟΥ

Λευκό καράβι γύρισε
την άγκυρα σηκώνει
είν’ ο αφρός του ανθόγαλο
μάλαμα το τιμόνι.

Καράβι, καράβι, καράβι καλοτάξιδο
καράβι, καράβι με την χρυσή καδένα
που φέρνεις την αγάπη μου
απ’ τα πικρά τα ξένα.
Θα ρίξω λάδι στο γιαλό
και ρόδα στο λιμάνι
να ρθεί ο καλός μου στο νησί
να βάλουμε στεφάνι.

Στο χρόνο απάνω γύρισε
Και λάμπει τ’ ακρογιάλι.
Σήμερα είναι Κυριακή,
είναι γιορτή μεγάλη.

Τον ήλιο είχα πρόσωπο
μα σβύστηκε στην δύση
κι ένα πουλί, μαύρο πουλί
στα στήθεια έχει καθήσει.

Ο ουρανός είναι κλειστός
Κι είναι κλειστοί κι οι δρόμοι
Κι αυτός που έχω στην καρδιά
δεν φάνηκε ακόμη.
Είν’ η καρδιά μου θάλασσα
κι η αγάπη μου καράβι
που ταξιδεύει στ’ ανοικτά
βραδυά χωρίς φεγγάρι.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ ΣΥΝΟΙΚΙΑ Τ’ ΟΝΕΙΡΟ
ΤΑΣΟΥ ΛΕΙΒΑΔΙΤΗ

Μικρά μου ανήλιαγα στενά
και σπίτια χαμηλά μου
βρέχει στη φτωχογειτονιά,
βρέχει και στην καρδιά μου.

Αχ, ψεύτη κι άδικε ντουνιά
που άναψες τον καημό μου
είσαι μικρός και δε χωράς
τον αναστεναγμό μου.

Οι συμφορές αμέτρητες
δεν έχει ο κόσμος άλλες
φεύγουν οι μέρες μου βαριά
σαν της βροχής τις στάλες.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ «ΦΑΙΔΡΑ»
ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ
ΓΙΑΝΝΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ

Αστέρι μου φεγγάρι μου
της άνοιξης κλωνάρι μου
κοντά σου θα ‘ρθω πάλι
κοντά σου θα ‘ρθω μιαν αυγή
για να σου πάρω ένα φιλί
και να με πάρεις πάλι.

Αγάπη μου, αγάπη μου η νύχτα θα μας πάρει
τ’ άστρα κι ο ουρανός το κρύο το φεγγάρι.

Θα σ’ αγαπώ θα ζω μέσ’ το τραγούδι
θα μ’ αγαπάς θα ζεις μέσ’ τα πουλιά
θα σ’ αγαπώ θα γίνουμε τραγούδι
θα μ’ αγαπάς θα γίνουμε πουλιά.
Αγάπη μου, αγάπη μου η νύχτα θα μας πάρει
τ’ άστρα κι ο ουρανός το κρύο το φεγγάρι.

Παληοτάκης
Για το blog των Λαμπράκηδων
www.lamprakides.gr/blog

Leave a Reply