Συνεχίζοντας με τα Ολοκαυτώματα στην Πελοπόννησο

Συνεχίζουμε τα αφιερώματά μας στα ελληνικά ολοκαυτώματα στη διάρκεια της ναζιστικής κατοχής με την Θυσία χωριών και κατοίκων της Πελοποννήσου.
Ξεκινάμε τον Αετό της Τριφυλλίας, στο νομό Μεσσηνίας Η πηγή μας είναι και πάλι ο τόμος “ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΑ” των εκδόσεων Λιβάνη.
Βρήκαμε, όμως και άλλες πληροφορίες, κυρίως στον ιστότοπο “ΕΛΛΑΣ ΓΙΑΤΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΟΥ, Η ΓΗ ΒΓΑΖΕΙ ΕΛΛΑΔΑ“, στον οποίο και μπορεί κάποιος να ανατρέξει και να αντλήσει περισσότερο υλικό για τη σύσταση και σύνθεση των αντάρτικων ομάδων, τους νεκρούς και το μέγεθος της θυσίας.
Φωτογραφίες αντλήσαμε από μια σελίδα στο facebook για τον Αετό.

Δήμος Αετού
Ολοκαύτωμα του Αετού

Πολλές φορές τα ιστορικά γεγονότα συσκοτίζονται από πανηγυρικά σύννεφα σκόνης. Πολλοί αναρωτιούνται: Τι νόημα τάχα έχουν όλα αυτά; Αρκετοί νέοι μας αποστρέφονται τις επετειακές εκδηλώσεις και τα μεγάλα λόγια, που τις συνοδεύουν.
Νομίζω πως είναι φρόνιμο και προπαντός χρήσιμο με νηφαλιότητα και κριτική ματιά να αντικρίζουμε κάθε φορά την ιστορία μας. Να αναμετριόμαστε με το παρελθόν αλλά και το παρόν μας. Από αυτή την άποψη, κάθε επέτειος είναι ερέθισμα για μια κριτική ματιά απέναντι στα μεγάλα γεγονότα που καθόρισαν και σημαδεύουν την πορεία εθνών και τοπικών πληθυσμών.
Ο Σεπτέμβρης του 1943 είναι ο πιο σημαντικός σταθμός της νεότερης ιστορίας του Αετού. Ο Σεπτέμβρης του 1943 σηματοδότησε και σηματοδοτεί τη σύγχρονη διαδρομή του Αετού.

Ελλάδα – Αετός

Ο ελληνικός λαός έδωσε την περίοδο ‘41-’44 ένα από τα μεγαλύτερα αντιστασιακά κινήματα εναντίον της τριπλής (Γερμανοί – Ιταλοί – Βούλγαροι) ξενικής κατοχής.
Η μαζική αντιστασιακή δράση των Ελλήνων στηρίχτηκε στην εθελοντική συμμετοχή, ενίσχυσε το συμμαχικό μέτωπο δρώντας στα μετόπισθεν του εχθρού, συνέχισε την παράδοση της κλεφτουριάς στη χώρα μας, παράδοση που βοήθησε και στην ανάπτυξη της αντίστασης, δημιούργησε μια άλλη κοινωνική-πολιτική πραγματικότητα από αυτήν της προπολεμικής Ελλάδας, έφερε τον αγρότη στο προσκήνιο της Ιστορίας.
Η Μεσσηνία, ο τόπος μας, είχε τη δική της ξεχωριστή και ενεργό συμμετοχή σε αυτό τον αγώνα. Όμως θα περιοριστούμε σε ένα γεγονός ιδιαίτερης σημασίας που αφορά το χωριό του Αετού. Γεγονός που δεν έχει λάβει τις διαστάσεις που του αναλογούν στη σύγχρονη τοπική μας ιστορία. Αναφερόμαστε στο κάψιμο του Αετού από τους Γερμανούς το Σεπτέμβρη του 1943 και στους νεκρούς συμπολίτες μας.

Τα ιστορικά γεγονότα έχουν ως εξής:
Μετά τη συνθηκολόγηση των Ιταλών, εγκαθίστανται οι Γερμανοί σε καίριες θέσεις της περιοχής, που πριν κατείχαν οι Ιταλοί. Στις 10/09/1943 δυο (2) γερμανικές διμοιρίες, 25 ανδρών η κάθε μία, της 116 Επιλαρχίας Αναγνωρίσεως, κινούνται, για επιθετική αναγνώριση, με αφετηρία το Δώριο, σε δυο κατευθύνσεις. Η πρώτη προς τον Αετό και η δεύτερη προς το Πιτσά (σήμερα Σιτοχώρι). Και οι δυο διμοιρίες έρχονται σε επαφή με ένοπλες αντάρτικες ομάδες και σε μάχες που ακολουθούν αποδεκατίζονται. Από τη γερμανική διμοιρία που κινήθηκε στην περιοχή του Αετού, το σύνολο των ανδρών εξοντώθηκε ή αιχμαλωτίστηκε. Ένας μόνο σώθηκε και έφτασε τραυματισμένος στο Δώριο.
Πρόκειται για τις δύο πρώτες επιθέσεις ανταρτών εναντίον Γερμανών στη Μεσσηνία. Στις 11/09/1943 οι Γερμανοί προχωρούν σε μαζικά αντίποινα. Με συνεχείς βολές πυροβολικού καταστρέφουν τον Αετό και στη συνέχεια μεταβαίνουν στο χωριό και το καίνε.
Αξίζει παρενθετικά να σημειωθεί ότι την ίδια μέρα στη Βιάννο της Κρήτης έγινε σκληρή μάχη τμημάτων του ΕΛΑΣ, της ΕΟΚ και του Μπαντουβά με γερμανικές δυνάμεις. Οι γερμανικές απώλειες ήταν μεγάλες και σε αντίποινα οι Γερμανοί κατέστρεψαν και ερήμωσαν 12 χωριά (Βαχός, Αμιράς, Κρεβατάς,…) και εκτέλεσαν 700 περίπου άοπλους αγρότες.
Ο Αετός το 1943 είχε 1.500 περίπου κατοίκους και 360 κατοικίες. Οι κάτοικοι, μετά τις πρώτες βολές του πυροβολικού, εγκατέλειψαν το χωριό. Λίγοι γέροντες που έμειναν εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς ή κάηκαν. Σε εκκαθαριστικές επιχειρήσεις εκτελέστηκαν και τρεις κάτοικοι γειτονικών χωριών. Περίπου 280 κατοικίες καταστράφηκαν. Το θέαμα της καταστροφής, το θέαμα του φλεγόμενου Αετού, ήταν τρομακτικό τόσο για τους κατοίκους του Αετού όσο και για τους κατοίκους των γύρω χωριών. Η οικονομική ζημιά ήταν ανυπολόγιστη. Το Σεπτέμβρη, σε μια αγροτική περιοχή όπως ο Αετός, όλη η σοδειά του χρόνου και κάθε είδους, με εξαίρεση το λάδι, είχε μαζευτεί και αποθηκευτεί.
Αυτή η αποθηκευμένη σοδειά είτε καταστράφηκε είτε λεηλατήθηκε.
Τίποτα δεν έμεινε όρθιο, εκτός από το πνεύμα του Αετού.
Οι κάτοικοι δοκιμάστηκαν σκληρά μετά από αυτή την καταστροφή. Για χρόνια έμειναν σε σκηνές και ερειπωμένα σπίτια. Η μάχη της επιβίωσης ήταν δύσκολη. Το μεγαλύτερο βάρος το σήκωσαν οι γυναίκες του Αετού. Οι «πικρές γυναίκες με το μαύρο ρούχο / παρθένες και μητέρες» του ποιητή. Οι γυναίκες έπρεπε να στήσουν τα νέα νοικοκυριά, να αναθρέψουν τα παιδιά τους σε μια οικονομία καταστροφής, να μείνουν μόνες όταν οι άνδρες αναζητούσαν αλλού δουλειά, όταν πολλοί έφευγαν από το χωριό αναζητώντας την τύχη τους. Το χωριό ανοικοδομήθηκε στο μεγαλύτερο μέρος του, και αυτό το γεγονός, η ανοικοδόμηση του χωριού, είναι η εποποιία των ζωντανών. Ένα τμήμα βέβαια των κατοίκων του μετακινήθηκε στο γειτονικό Δώριο.
Είναι προφανές από τα παραπάνω ότι ο Αετός κατέβαλε βαρύ το τίμημα στην εκδικητική μανία του κατακτητή αλλά και στην ανάγκη του για τρομοκράτηση των αγροτικών πληθυσμών μέσα από το θέαμα της καταστροφής.

Παληοτάκης
Για το blog των Λαμπράκηδων
www.lamprakides.gr/blog

One Response to “Συνεχίζοντας με τα Ολοκαυτώματα στην Πελοπόννησο”

  1. Το Ολοκαύτωμα του Αετού Μεσσηνίας, 11-9-1943 | «Οι φοβερές σημαίες, ξεδιπλωθείτε στον αέρα !» ΓΑΛΑΝΟΛΕΥΚΟ blog Says:

    [...] lamprakides.gr Share this:TwitterFacebookGoogleΚάνε Like στο:Like Φόρτωση… This entry was posted in ΑΦΙΕΡΩΜΑ, ΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ ΘΗΡΙΩΔΙΕΣ, ΚΑΤΟΧΗ 1941-4, ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΧΩΡΙΩΝ. Bookmark the permalink. ← Η ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ, ΟΙ ΒΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ! [...]

Leave a Reply